اگر در ایران از فیگما Figma استفاده می‌کنید، احتمالاً حداقل یک بار این سؤال برایتان پیش آمده که فیگما فیلتر است، تحریم شده، یا مشکل به وضعیت اتصال‌تان برمی‌گردد. زمانی که سایت باز نمی‌شود، تشخیص اینکه مشکل از خود Figma است، اینترنت شما یا محدودیت‌های داخل ایران، چندان ساده نیست.
در زمان نوشتن این مقاله، فیگما بدون VPN و با اینترنت موبایل ایران برای ما باز شد و توانستیم حساب بسازیم و وارد آن شویم. بنابراین در این زمان، فیگما برای کاربران ایرانی فیلتر یا بهطور کامل مسدود نیست؛ حداقل نه با تمام اپراتورها یا برای همه کاربران. از طرف دیگر، نمی‌توان نتیجه گرفت فیگما شامل تحریم‌ها نمی‌شود؛ Figma رسماً اعلام کرده تابع قوانین و محدودیت‌های مربوط به تحریمهای آمریکا است.
در این مقاله از زرین‌پرداخت، وضعیت Figma در ایران را از چند زاویه بررسی می‌کنیم: اینکه فیگما فیلتر شده یا نه، محدودیت‌های تحریمی چه تفاوتی با فیلترینگ دارند، آیا فیگما با نت ملی کار میکند و اگر فیگما بالا نمی‌آید، چطور می‌توان علت مشکل را پیدا کرد.
آیا فیگما (Figma) در ایران کار میکند؟
در شهریور 1405 که این مقاله را نوشتیم، Figma از داخل ایران قابل استفاده بود. در تست ما، توانستیم با اینترنت موبایل و بدون VPN وارد سایت شویم، حساب بسازیم و وارد حساب کاربری‌مان شویم. بنابراین دست‌کم در اتصال آزمایش‌شده، فیگما بدون ابزارهای تغییر IP و دور زدن تحریم باز می‌شد و برای ورود هم به مانعی برنخوردیم.
البته از این تجربه نمی‌توان نتیجه گرفت که وضعیت برای همه اپراتورها و در همه زمان‌ها یکسان است. دسترسی به سرویس‌های خارجی در ایران ممکن است تغییر کند؛ چه در اثر تصمیمات داخلی و چه در اثر سیاست‌های خارجی.
باید توجه داشت قابل دسترسی بودن Figma در حال حاضر، به این معنی نیست که مسأله تحریم فیگما برای کاربران ایرانی وجود ندارد. محدودیت‌های رسمی سرویس، وضعیت فیلترینگ داخل ایران و کیفیت اتصال شبکه سه موضوع جدا هستند و ممکن است هرکدام به شکل متفاوتی روی دسترسی شما اثر بگذارند. در بخش‌های بعدی این تفاوت‌ها را جداگانه بررسی می‌کنیم.
مشکل دسترسی به Figma در ایران؛ تحریم، فیلتر یا اختلال اینترنت؟
مشکل دسترسی به Figma در ایران یک علت واحد ندارد. باید بین سه موضوع تفاوت بگذاریم: تحریم از سوی فیگما و محدودیت‌هایی که از سمت خود سرویس اعمال میشود، فیلتر یا محدودیت شبکه داخل ایران و اختلال یا ضعف اتصال اینترنت خودتان.
این سه مورد گاهی نتیجه مشابهی دارند؛ مثلاً Figma باز نمی‌شود یا بخشی از آن درست کار نمیکند، اما منشأ مشکل همیشه یکی نیست.
آیا فیگما فیلتر است؟
در زمان بررسی ما (شهریور 1405)، Figma بدون نیاز به VPN و با اینترنت ایران در دسترس بود و نشانه‌ای از فیلتر بودن آن مشاهده نشد. با این حال، وضعیت دسترسی به سرویس‌های آنلاین ممکن است در طول زمان تغییر کند و فیگما هم از این قاعده مستثنا نیست.
در هر صورت اگر Figma برای شما باز نمی‌شود، بهتر است قبل از نسبت دادن مشکل به فیلترینگ، آن را با یک اتصال دیگر هم امتحان کنید؛ مثلاً بین اینترنت موبایل و وای‌فای جابه‌جا شوید. اگر روی یک شبکه باز شد و روی دیگری نه، احتمال بیشتری دارد که مشکل به همان اتصال یا مسیر شبکه مربوط باشد.
یک نکته دیگر هم این است که باز شدن سایت لزوماً به معنی کارکرد کامل Figma نیست. ممکن است صفحه اصلی باز شود، اما فایلها یا بعضی بخش‌های سرویس درست کار نکنند. در بخش عیب‌یابی مقاله جداگانه به این حالت‌ها می‌پردازیم.
آیا Figma کاربران ایرانی را تحریم کرده است؟
در حال حاضر نمی‌توان گفت Figma دسترسی همه کاربران ایرانی را مسدود کرده است. در تست ما، سایت از داخل ایران باز شد و امکان ساخت حساب و ورود هم وجود داشت. با این حال، Figma در شرایط استفاده‌اش صراحتاً می‌گوید تابع قوانین کنترل صادرات و تحریمهای اقتصادی آمریکا، از جمله مقررات OFAC است و در صورت الزام قانونی می‌تواند دسترسی یا حساب کاربران را محدود کند.
پس تحریم Figma با «بسته بودن فیگما برای همه کاربران داخل ایران» یکی نیست. ممکن است سرویس در حال حاضر برای یک کاربر ایرانی در دسترس باشد، اما همچنان تحت مقرراتی قرار داشته باشد که روی نحوه ارائه خدمات یا وضعیت بعضی حساب‌ها اثر می‌گذارند.
چرا با وجود تحریمهای آمریکا، فیگما برای کاربران ایرانی باز میشود؟
چون تحریم ایران به این معنی نیست که همه خدمات آنلاین آمریکایی برای کاربران ایرانی ممنوع شدهاند. مقررات فعلی OFAC ارائه بعضی خدمات مرتبط با ارتباطات اینترنتی و برخی خدمات ابری به ایران را مجاز می‌داند. به همین دلیل با وجود تحریم Figma، دسترسی کاربران داخل ایران الزاماً بهطور کامل مسدود نیست.
البته واقعیت این است که خود این مجوزها هم همیشگی نیستند. در حال حاضر مقررات مربوط به مجاز بودن برخی خدمات اینترنتی و ابری همچنان برقرار است، اما ممکن است همسو با سیاست «فشار حداکثری»، وضعیت این مقررات نیز تغییر کند.
آیا فیگما با نت ملی کار میکند؟
اگر بار دیگر اینترنت ملی برقرار شود و دسترسی‌مان به اینترنت بینالملل را از دست بدهیم، نمی‌توان روی استفاده عادی از Figma حساب باز کرد. فیگما یک سرویس ابری است و برای دسترسی کامل به فایلها، همگام‌سازی تغییرات و امکانات همکاری به اتصال اینترنت نیاز دارد. نسخه دسکتاپ Figma هم این مشکل را حل نمیکند و حالت آفلاین کامل و مستقلی ندارد.
تنها استثنا، فایلها و صفحاتی هستند که پیش از قطع اینترنت باز و بارگذاری شدهاند. فیگما اجازه می‌دهد روی همین بخش‌های از قبل بارگذاری‌شده تا حدی به کار ادامه دهید و تغییرات‌تان پس از بازگشت اتصال همگام شوند. اما در این حالت نمی‌توانید مثل شرایط عادی فایل‌های دیگر را باز کنید، صفحات بارگذاری‌نشده را ببینید، از کتابخانه‌ها و بسیاری از قابلیتهای آنلاین استفاده کنید یا تغییرات همکاران را دریافت کنید.
بنابراین در پاسخ به اینکه «آیا در شرایط قطع اینترنت بین‌المللی می‌توانیم به امکانات فیگما دسترسی داشته باشیم؟»، پاسخ عملاً منفی است. بازبودن یک فایل از قبل فقط امکان ادامه محدود کار را به شما می‌دهد و جای دسترسی کامل به Figma را نمی‌گیرد.
چرا فیگما بالا نمیاد و چطور مشکل را پیدا کنیم؟
اگر Figma برای شما باز نمی‌شود، بهتر است فوراً نتیجه نگیرید که این پلتفرم فیلتر شده یا مشکل از تحریم است. در چنین شرایطی، براساس نوع مشکل می‌توانید سریع‌تر حدس بزنید که باید کدام عامل را بررسی کنید. جدول زیر رایج‌ترین حالت‌ها را در کنار علت محتمل و اقدام پیشنهادی آورده است.
| چیزی که می‌بینید | علت احتمالی | راه‌حل پیشنهادی |
| سایت‌های خارجی دیگر هم باز نمی‌شوند | قطع یا اختلال اینترنت بینالملل | ابتدا وضعیت اینترنت بینالملل را بررسی کنید؛ استفاده عادی فیگما در نت ملی امکان‌پذیر نیست.
|
| سایت‌های دیگر باز می‌شوند اما Figma نه | اِعمال تحریم / فیلترینگ | بین وای‌فای و اینترنت موبایل جابه‌جا شوید. اگر همچنان باز نشد، اتصال با VPN یا ابزار تغییر IP را امتحان کنید. |
| سایت باز میشود اما فایلها یا بخش‌هایی از داشبورد لود نمی‌شوند | اختلال بخشی از ارتباط‌های موردنیاز Figma | اتصال دیگری را امتحان کنید؛ شبکه‌های شرکتی، فایروال یا Proxy هم ممکن است بعضی ارتباط‌های Figma را مختل کنند. |
| Figma روی چند اینترنت و دستگاه هم‌زمان مشکل دارد | احتمال اختلال خود Figma | صفحه Figma Status را بررسی کنید. |
جمع‌بندی
اگر بخواهیم ساده بگوییم، وضعیت Figma در ایران، ثابت و همیشگی نیست. در زمان بررسی ما، فیگما بدون فیلتر و بدون VPN باز شد و امکان ورود و ساخت حساب هم وجود داشت؛ اما این وضعیت می‌تواند با تغییر اپراتور، فیلتر شدن فیگما یا وضع محدودیت‌های جدید از سوی سرویس عوض شود.
واقعیتِ واضح، وابستگی Figma به فضای ابری است. اگر دسترسی به اینترنت بینالملل قطع شود، استفاده عادی از فیگما عملاً ممکن نخواهد بود و نسخه دسکتاپ هم این محدودیت را برطرف نمیکند.
در آخر اگر Figma برای شما باز میشود و برای تهیه پلن پولی و پرداخت ارزی آن مشکل دارید، می‌توانید خرید اکانت فیگما Figma را از طریق زرین‌پرداخت انجام دهید.
